Feiten
- Onderzoeksjournalist Peter Olsthoorn heeft ontdekt dat meerdere ingezonden brieven in de Volkskrant en NRC deels met AI zijn geschreven. De brieven vielen op door een hoogdravende en pretentieuze stijl die typisch is voor AI-teksten.
- Schrijver Danny Schram bevestigde dat hij AI gebruikte als hulpmiddel om zijn ideeën beter te formuleren. De Volkskrant plaatste vijf van zijn brieven en NRC acht.
- Alexander Klöpping ontdekte via AI-analyse dat bijna een op de drie opiniestukken in de Volkskrant volledig door AI is geschreven. In NRC werden volgens hetzelfde onderzoek geen volledig AI-geschreven stukken gevonden.
- NRC plaatste een AI-gegenereerde ingezonden brief die waarschuwde tegen AI in de kunst. De brief was gegenereerd met ChatGPT op instructie voor metaforen en poëtische zinnen. Detectietools gaven tegenstrijdige oordelen: 100 procent zeker AI versus slechts 39 procent kans op AI.
- De drie brieven kwamen van dezelfde persoon, Bobby Hazeleger, die zijn identiteit met ID-bewijs aantoonde.
- In een Volkskrant-opiniestuk over AI stond een fout. Het suggereerde ten onrechte dat GeenStijl een open brief van Stichting Democratie en Media had getekend.
- De Volkskrant zal voortaan expliciet vragen geen generatieve AI te gebruiken en bij twijfel detectiesoftware inzetten. Honderd procent uitsluitsel is niet mogelijk omdat detectiesoftware ook historische teksten soms als AI aanmerkt.
- De ombudsman van NRC bevestigde dat de krant recent AI-geschreven ingezonden brieven heeft geplaatst. Chef Opinie Lotfi el Hamidi verklaarde dat de brief erdoorheen is geglipt en benadrukte dat verantwoordelijkheid bij een menselijke afzender ligt.
- NRC wil voortaan contactgegevens eisen voordat brieven worden geplaatst. De NRC-code verbiedt AI als informatiebron voor journalisten, maar staat gebruik als sparringpartner toe.
- Alexander Klöpping stuurde eerder AI-brieven naar kranten, maar NRC plaatste die niet. Controle op AI-gebruik bij lezersbrieven is volgens de ombudsman een illusie.
- Peter Olsthoorn roept op tot een breed debat over AI op opiniepagina’s. Hij vraagt zich af waarom lezers zonder aantoonbare expertise over uiteenlopende onderwerpen zo makkelijk toegang krijgen tot brievenrubrieken. Hij pleit voor debat en overweegt regels zoals alleen bijdragen van geïdentificeerde experts.
Nieuwsmedia analyses
"Onderzoeksjournalist Peter Olsthoorn ontdekte dat meerdere ingezonden brieven in de Volkskrant en NRC deels met AI zijn geschreven."
"De brieven vielen op door een hoogdravende en pretentieuze stijl die typisch is voor AI-teksten."
Geen meningen
"Schrijver Danny Schram bevestigde dat hij AI gebruikte als hulpmiddel om zijn ideeën beter te formuleren en de Volkskrant plaatste vijf van zijn brieven terwijl NRC er acht plaatste."
"Olsthoorn vraagt zich af waarom lezers zonder aantoonbare expertise over uiteenlopende onderwerpen zo makkelijk toegang krijgen tot brievenrubrieken."
Geen meningen
Meningen:
"Pieter Klok, hoofdredacteur Volkskrant: Waarom de beste lezersbrieven nooit met AI zullen worden geschreven."
"Pieter Klok, hoofdredacteur Volkskrant: We zullen brievenschrijvers vanaf nu expliciet op het hart drukken om geen gebruik te maken van generatieve AI."
"Onno Kosters, taalwetenschapper en dichter: tekstbagger op internet."
"De drie brieven kwamen van dezelfde persoon, Bobby Hazeleger, die zijn identiteit met ID-bewijs aantoonde."
"Alexander Klöpping stuurde eerder AI-brieven naar kranten, maar NRC plaatste die niet."
Geen meningen
Meningen:
"BONUS-LOL: In dit (waarschijnlijk door een mens geschreven) Volkskrant-opiniestuk over AI staat een storende fout."
"Juist vet natuurlijk. ZIJ mogen geen AI gebruiken om ONS iets op de mouw te spelden maar WIJ mogen wel AI gebruiken om BOOS te blijven op een niveau dat menselijk niet meer haalbaar is."
